Müddessir Sûresi, 14. Ayet

[Kur’ân-ı Kerîm]

وَمَهَّدْتُ لَهُ تَمْه۪يداًۙ

[Türkçe Transkript]

Ve mehhedtu lehu temhîdâ(n)

[Mâtürîdî]

"Önüne nimetleri serdikçe serdiğim"

---

Önüne nimetleri serdikçe serdiğim. Yani dünyada nimetleri önüne serdikçe serdiğim. “Temhîd” kelimesinin “temkin” yani imkân ve fırsat verme anlamına geldiği söylenmiştir.

[Etimolog]

Mehhedtü (مَهَّدْتُ)

Kökü Arapça m-h-d harflerinden oluşur. İbn Fâris, bu kökün temel anlamının bir şeyi yaymak, düzgün ve hazır hale getirmek olduğunu belirtir; küçük çocukların yattığı beşiğe "mehd" denilmesinin sebebinin, oranın çocuk için yumuşak, konforlu ve düzgün bir biçimde hazırlanması olduğunu ifade eder. Râgıb el-İsfahânî, "temhîd" kavramının bir yeri veya durumu, üzerinde rahatça hareket edilebilecek ve istifade edilebilecek şekilde ıslah etmek olduğunu kaydeder; ayette bu eylemin doğrudan Allah'a nispet edilmesinin, muhatabın hayat yolunun tüm engellerden arındırılması ve ona son derece elverişli bir yaşam zemini sunulması anlamına geldiğini vurgular. Toshihiko Izutsu, kelimenin toplumsal anlamda "mevki ve iktidar zemininin sağlamlaştırılması" olduğunu savunur; Allah'ın bu şahsa sadece mal ve evlat vermediğini, aynı zamanda bu imkanları kullanabileceği pürüzsüz bir sosyal ortamı da "serdiğini" belirtir. Angelika Neuwirth, bu kelimeyi antik Arap şiirindeki "beşik/yatak" imgesiyle ilişkilendirerek, kişiye sunulan hayatın bir beşik kadar korunaklı, konforlu ve zahmetsiz olduğunu, ancak bu durumun aslında bir imtihan (istidrac) boyutu taşıdığını ifade eder. Prof. Dr. Mustafa Öztürk, kelimenin "önündeki engelleri süpürmek, her türlü imkanı ayağının altına sermek" anlamına geldiğini, kişinin hiçbir zorlukla karşılaşmadan başarıya ulaşması için ilahi bir kolaylaştırma yapıldığını kaydeder.

---

Temhîdâ (تَمْهِيدًا)

Kökü Arapça m-h-d harflerinden oluşur. İbn Fâris, bu masdarın fiilin anlamını pekiştirdiğini ve yayma/düzeltme eyleminin mükemmel bir şekilde gerçekleştiğini ifade ettiğini belirtir. Râgıb el-İsfahânî, "temhîd" kelimesinin bir işin sonuçlanması için gereken tüm ön hazırlıkların eksiksiz tamamlanması anlamına geldiğini vurgular. Prof. Dr. Sadık Kılıç, bu mutlak masdar kullanımının, imkanların sunulmasındaki genişliğe ve kusursuzluğa işaret ettiğini; kişiye hiçbir boşluk bırakılmayacak şekilde her türlü dünyevi refahın eksiksiz verildiğini ifade eder. Prof. Dr. Mustafa Öztürk, kelimenin pekiştirici rolüne dikkat çekerek, bu "düzleme" ve "imkan sunma" eyleminin en üst perdeden gerçekleştiğini, muhatabın dünyevi anlamda hiçbir mazeretinin kalmayacak kadar büyük bir konfor içine yerleştirildiğini belirtir.