Hümeze Sûresi, 3. Ayet

[Kur’ân-ı Kerîm]

يَحْسَبُ اَنَّ مَالَهُٓ اَخْلَدَهُۚ

[Türkçe Transkript]

Yahsebu enne mâlehu aḣledeh(u)

[Mâtürîdî]

3. "O, malının kendisini sonsuzca yaşatacağını zanneder."

4. "Hayır! Andolsun ki o, hutameye atılacaktır."

5. "Nedir o hutame bilir misin?"

---

O, malının kendisini sonsuzca yaşatacağını zanneder. Bu İlâhî beyan iki şekilde yorumlanabilir: Birincisi: Gerçek anlamda olmasıdır. Kişi kendi ruh dünyasında, malları var olduğu sürece var olmaya devam eder. Çünkü görünüşte varlığının malları sayesinde devam ettiğini düşünür de Allah’ın kendisine verdiği malların rızkı olduğu fikri onda yerleşir. İnsan rızkının tamamını tüketene kadar yaşar. Mademki böyledir, şu halde uzun yaşamak için çok mal biriktirmek gerekir. İkincisi ise bir zan ve kuruntu halinde olmasıdır. Sanki şöyle demiş gibidir: Malının ömrünü uzatacağını zanneden kişi mal topladı. Eğer birinci yoruma göre olursa o takdirde “hayır” anlamındaki “kellâ” (كَلَّا) kelimesi ona bir reddiye olur. Yani iş onun kendi içinde kurduğu gibi değildir. Eğer ikinci yorum esas alınırsa o takdirde ona cezanın gerekeceğini bildirmek için bir başlangıç cümlesidir.

Andolsun ki o hutameye atılacaktır. Denildi ki: Hutame cehennem kapılarından biridir. Ateşin sıfatı olduğu da söylenmiştir. “Hatm” (حَطْم) kelimesi kırmak demektir. Sanki şöyle demiş gibidir: Kâfirlerin azap gördüğü ateş, onların kemiklerini kırar ve un ufak eder.